Destûrname
BEŞA II — DU SAZÎ Û YEK PROTOKOL
Xal 13 — Avaniya bingehîn. Ev tevger ji du kesayetiyên hiqûqî yên serbixwe û yek protokolê pêk tê. Ne yek sazî ye ku du karan dike; du sazî ne, ji ber ku ew du kar li hev nakin.
ÎCK WEQFA PEZKUWICHAIN PEZKUWICHAIN
Almanya e.V. + Bruksel AISBL Gurcistan + Swîsre protokol û dewlet
├─ gövdeya endaman: Meclîs, ├─ fon û parastina protokolê ├─ welatî, hilbijartin
│ herêm, hilbijartin, Divan ├─ xezîne û genesis ├─ Dîwan, Rojnameya Fermî
└─ ofîsên welatan: Mala └─ têkiliya bi regûlator û └─ desthilat: ji welatiyên
Kurdistanê bankan re xwe
Her du sazî serbixwe ne · Yek ne xwediyê ya din e
TU YEK JI WAN NE XWEDIYÊ ZINCÎRÊ YE
Xal 14 — ÎCK: gövdeya endaman û dengê siyasî.
a) ÎCK hem gövdeya endaman e (Meclîs, herêm, hilbijartin, deste) hem kesayetiya hiqûqî ya li Ewropayê ye: Almanya e.V. û ji bo Brukselê AISBL.
b) Erkê wê: endamtî û hilbijartin, parêzvaniya hiqûqî li ber saziyên Ewropayê, ofîsên welatan (Beşa VI), û temsîla siyasî.
c) Mala Kurdistanê ne sazîyeke sêyem e; şaxên wê ofîsên welatan ên ÎCK ne.
d) Ev yekîtî bi zanetî ye: gövdeyeke endaman a bêyî kesayetiya hiqûqî nikare tevbigere, û kesayetiyeke hiqûqî ya bêyî endaman ne xwedî meşrûiyet e.
Xal 15 — Weqfa Pezkuwichain: gerînendeyê protokolê.
a) Weqfa Pezkuwichain kesayetiyeke hiqûqî ya cuda ye; ew li Gurcistanê (ა(ა)იპ) û li Swîsreyê (Stiftung, Art. 80 ZGB) di qonaxa avakirinê de ye.
b) Erkê wê: fona pêşxistina protokolê, parastin û pêşxistina binyata teknîkî, xezîne, danîna genesisê, û têkiliya bi regûlator, banke û hevkarên sazîyî re.
c) Ew biryara siyasî nade û li şûna ÎCK peymanê îmze nake.
d) Sedema du yargeh (Xal 20).
Xal 16 — Çima du sazî, ne yek. Ev xala herî girîng a vê beşê ye, ji ber ku hemû avanî ji vê bersivê derdikeve.
a) Tevgereke neteweyî du erkan hildigire, û her yek şertê ya din xera dike:
- Ya yekem divê xuya be: temsîl dike, maf dixwaze, muxatab digere, û gava pêwîst be aciz dike.
- Ya duyem divê bêdeng be: hesabê bankê vebe, ji çavdêriyê derbas bibe, û li ser maseya tu regûlatorî nîşana pirsê nehêle. b) Gava her du di yek kesayetiyê de bin, ya yekem zirxê ya duyem dixwe. c) Ev ne xemeke teorîk e. Di dozê CFTC v. Ooki DAO de avaniyeke rêveberiyê ya ne-fermî wek komeleyeke neqeydkirî hate hesibandin û endam bi şexsî berpirs hatin girtin. Belgeyeke damezrandinê ya ku zimanê serweriyê hildigire, mala nivîskarên xwe wek kefalet nîşan dide. d) Û bi taybetî ji bo me: heke binyata teknîkî li ser kesayetiya ÎCK bar bibe, hiqûqa rêveberiyê ji Gurcistanê diçe Almanyayê; pirsa VASPê ji Banka Navendî ya Gurcistanê derbasî MiCAyê dibe — rejîmeke pir girantir; û komeleyeke bi statûya kêrhatina giştî bi îhtîmaleke mezin nikare bibe pêşkêşkarê xizmeta krîptoyê. Yek gav du zirar tîne.
Xal 17 — PezkuwiChain: protokol û dewlet. a) PezkuwiChain binyateke tomarê ye ku li ser wê dewletên dîjîtal ava dibin, û Dewleta Dîjîtal a Kurdistanê endamê wê yê yekem û heta îro yekane ye (Xal 23). b) Zincîr biryara siyasî nade û li şûna tu organekê nasekine; ew tomar dike. c) Tiştên ku bi tenê defterek dikare bigire — welatîtî, hilbijartin, tomara budçeyê, tomara dadgehê — bi tenê li ser zincîrê tên girtin. Tomareke duyem a heman tiştî nayê girtin; du defterên heman tiştî du rastî çêdikin. d) Desthilata zincîrê ji welatiyên wê tê, ne ji ÎCK û ne ji Weqfê.
Xal 18 — Rêzika girêdanê.
ÎCK temsîl dike. Weqf diparêze û fon dide. Zincîr tomar dike. Welatî biryar didin.
a) ÎCK nikare tomarê biguhere û nikare protokolê biguhere. b) Weqf nikare li şûna ÎCK peymanê îmze bike, kesî bixebitîne an doz veke. c) Zincîr nikare li şûna tu sazîyê tevbigere. d) Şax nikare biryara siyasî bide; ew biryara tomarkirî bi cîh tîne. e) Binpêkirina vê xalê ji aliyê Divana Hakemiyê ve tê tespîtkirin (Xal 53/c).
Xal 19 — Tu sazî ne xwediyê zincîrê ye. Ev xal berî her tiştî tê nivîsandin, ji ber ku kredîbîlîte ji vir tê:
a) Ne ÎCK ne Weqf xwediyê PezkuwiChainê ne. Tu yek ji wan protokolê birêve nabe û tu mifteya îdarî (admin key) ya li ser zincîrê nagire. b) Peyva rast gerînende ye (steward), ne xwedî. Gerînende diparêze û pêş dixe; ew nafiroşe û nagire. c) Di nivîs û danasînên fermî de peyvên "xwedîtî", "kontrol" an "mulk" derbarê zincîrê de nayên bikaranîn.
Xal 20 — Weqfa li welatekî dosta krîptoyê: sedema stratejîk.
a) Vê modelê mînakeke naskirî heye: Ethereum Foundation Ethereum'ê ava kir, fon dide û temsîl dike — lê ne xwediyê wê ye, wê birêve nabe û protokolê naguhere. Ev ne îdiaya me ye; ew rastiyeke sêyemîn e ku ji derve tê venêrîn.
b) Ew Weqf li Zugê, li Swîsreyê ye. Cardano, Solana û Web3 Foundation jî. Ev ne tesadûf e: Stiftunga li gorî Art. 80 ZGB di bin çavdêriya federal de ye, armanca wê nayê guhertin, û ew forma ku bank, veberhêner û regûlator bêyî ravekirinê nas dikin e.
c) Tiştê ku ev dikire: hesabê bankê, hevkarên sazîyî, û bawerî li wan odeyên ku em jê re dixebitin. Sazîyeke ku her carê forma xwe rave dike, bi wextê xwe rave dike, ne bi karê xwe.
d) Bihayê wê bi eşkereyî tê nivîsandin: ew biha ye, hêdî ye, û armanca wê bi awayekî ku venagere tê girêdan — armanca Stiftungê paşê guhertin pir zehmet e. Ev ne kêmasî ye; ew tam ew tişt e ku bawerî çêdike, lê divê bi zanetî bê hilbijartin.
e) Gurcistan dimîne. Rêya VASPê ji Banka Navendî ya Gurcistanê (NBG) derbas dibe. Du yargeh du erk in: Gurcistan riya xebatê, Swîsre baweriya demdirêj.
Xal 21 — Sînor û berjewendiya dijber.
a) Tu sazî nikare li şûna ya din tevbigere, wê bike berpirs, an bi navê wê îmze bike.
b) Heke heman kes li her du saziyan makamekê bigire, di her karûbarê ku di navbera wan de pere an mal digerîne de rêzika xwe-vekişandinê (recusal) derbas dibe: ew kes di biryara wî karûbarî de beşdar nabe, û vekişandin tê tomarkirin.
c) Sedem: hem hiqûqa gemeinnützig a Almanyayê hem hiqûqa Gurcistanê li karûbarên di navbera aliyên girêdayî de bi taybetî dinêrin. Xal 127 jixwe desthilata sazîyê ji desthilata makamê vediqetîne; heman veqetandin li vir jî derbas dibe.
Xal 22 — Sînorê desthilatan. Ev sînor bi eşkereyî tê xêzkirin, da ku di nakokiya yekem de her du gövde neyên qelskirin:
| Kî digire | Çi digire | Sedem |
|---|---|---|
| ÎCK | mal, peyman, doz, ehliyeta alîbûnê li ber saziyên YE, temsîla li derve, xizmeta li welatan | tenê kesayetiyeke hiqûqî dikare van bigire |
| Zincîr | welatîtî, hilbijartin, tomara budçe û xercê, tomara dadgehê, sicîla sazîyan | tenê defterek dikare van bigire, û defter divê yek be |
Nakokî: heke di navbera biryareke Meclîsê û tomareke zincîrê de nelihevî derkeve, Divana Hakemiyê şirove dike (Xal 53/a). Heta biryara Divanê, tomar wek rast tê hesibandin — ji ber ku tomar tê venêrîn û biryara nehatiye tomarkirin nayê venêrîn.
Xal 23 — PezkuwiChain: yekîtiya dewletên dîjîtal. a) PezkuwiChain ne dewletek e; ew yekîtiyeke dewletên dîjîtal e — binyateke hevpar ku li ser wê dewletên cuda dikarin ava bibin. b) Dewleta Dîjîtal a Kurdistanê endamê yekem û heta îro yekane yê vê yekîtiyê ye. Ew ne hevtayê yekîtiyê ye; ew endamê wê ye. c) Di paşerojê de dewletên dîjîtal ên din dikarin li ser heman binyatê ava bibin. Belgeyên ÎCK deriyê vê yekê venegirin. d) HEZ pereyê hevpar ê yekîtiyê ye — ji bo hemû dewletên li ser PezkuwiChainê. PEZ tenê tokena Dewleta Dîjîtal a Kurdistanê ye. Di nivîsên fermî de PEZ wek "pereyê zincîrê" nayê pêşkêşkirin; ew tokena dewletekê ye.
Xal 24 — Du civatên dengderan. Zincîr du civatên dengderan ên cuda digire, û ew nakevin nav hev:
| Civat | Mijar | Şêweya jimartinê |
|---|---|---|
| Dewlet | kî birêve dibe, welatîtî, kursî, dadwerî, makezagon | yek kes, yek deng |
| Aborî | parametreyên tokenê, modela ûcretê, pîvana hazîneyê | bi giraniya HEZê |
Pîvana veqetandinê: maf ê wî/wê ye ku encama biryarê hildigire. Kesê ku li encama makezagonî siwar dibe her welatî ye; kesê ku li encama parametreya tokenê siwar dibe xwediyê tokenê ye. Tu mijarek ji aliyê her du civatan ve nayê biryardan.
Katkıda bulunmak ister misiniz? Okuma herkese açıktır. Değişiklik ve tartışma için cüzdanınızla ya da davet kodunuzla giriş yapmalısınız.
Cüzdanınız yok mu? Cüzdan Android ve tarayıcı için var. iPhone için henüz yok — davet koduyla girin.